Wie de toekomst wil beschermen, moet vandaag durven hervormen
Het begrotingsdebat van de voorbije weken toont opnieuw hoe moeilijk het is om in België fundamentele keuzes te maken. Zodra besparingen op tafel liggen klinkt er protest. Zodra nieuwe inkomstenbronnen worden voorgesteld spreekt men over een belastingtsunami. Het resultaat is vaak politieke stilstand terwijl de uitdagingen alleen maar groter worden.
De realiteit van de cijfers
België kampt met een structureel begrotingsprobleem. Dat wegwerken vereist meer dan enkele symbolische ingrepen. Wie beweert dat een sanering van miljarden euro uitsluitend via besparingen kan gebeuren die maakt het zichzelf gemakkelijk en rekent zich al te snel rijk. Maar ook wie enkel naar nieuwe belastingen grijpt die vermijdt het echte debat.
De uitdaging bestaat erin een evenwicht te vinden tussen efficiëntie, hervormingen en een eerlijke bijdrage van iedereen die kan bijdragen. Niet omdat belastingen een doel op zich zijn maar omdat de financiële houdbaarheid van onze welvaartsstaat op het spel staat.
Hervormen vraagt politieke moed
Wat vaak onderbelicht blijft is dat echte hervormingen zelden populair zijn. Pensioenhervormingen, de beperking van werkloosheidsuitkeringen in de tijd, de hervorming van overheidsdiensten of de activering van langdurig zieken leveren zelden applaus op. Nochtans zijn het precies zulke maatregelen die op lange termijn het verschil maken.
De vraag is dan ook niet óf er moet worden hervormd maar of beleidsmakers bereid zijn om verder te kijken dan de volgende peiling of het volgende verkiezingsresultaat.
Werken moet meer lonen
Misschien ligt daar wel de grootste uitdaging voor België. Al jarenlang sleutelen we aan uitzonderingen, kortingen en specifieke statuten terwijl de fundamentele vraag onbeantwoord blijft: waarom wordt arbeid nog altijd zo zwaar belast?
Een performante economie heeft nood aan mensen die werken, ondernemen en investeren. Dat vraagt een fiscaliteit die eenvoudiger, transparanter en rechtvaardiger is. Minder uitzonderingen en lagere lasten op arbeid zouden daarbij een logisch uitgangspunt moeten zijn.
Ook Europa moet wakker worden
Tegelijk mogen we niet doen alsof alle problemen binnen onze landsgrenzen ontstaan. Europese bedrijven concurreren vandaag met spelers die vaak niet volgens dezelfde regels werken. Chinese producenten, Amerikaanse technologiebedrijven en internationale fiscale constructies zetten onze economische modellen onder druk.
Europa zal sterker moeten inzetten op strategische autonomie, eerlijke concurrentie en de bescherming van sectoren die essentieel zijn voor onze toekomstige welvaart. Openheid blijft een kracht maar naïviteit mag geen beleid zijn.
Mijn overtuiging: hervormingsgezind centrisme
Als CD&V'er geloof ik niet in de keuze tussen harde saneringen of ongebreidelde herverdeling. De oplossing ligt in een hervormingsgezind centrum dat bereid is moeilijke keuzes te maken zonder mensen achter te laten.
1. Besparen alleen volstaat niet
België staat voor een structureel financieel probleem dat niet uitsluitend kan worden opgelost via besparingen. Het is weinig realistisch te denken dat een begrotingsinspanning van 10 miljard euro volledig kan worden gerealiseerd door enkel in de uitgaven te snijden.
Daarom is het verantwoord om ook te kijken naar bijkomende inkomsten bij de sterkste schouders. Niet vanuit een afgunstlogica maar vanuit rechtvaardigheid. Tegelijk moet onze fiscaliteit veel eenvoudiger worden. Vandaag is ze uitgegroeid tot een complex kluwen van uitzonderingen, aftrekposten en bijzondere regimes waardoor miljarden euro's verloren gaan.
2. Hervormen waar nodig
CD&V moet zich blijven profileren als een hervormingsgezinde centrumrechtse partij die verantwoordelijkheid durft te nemen.
Dat betekent onder meer:
een beperking van werkloosheidsuitkeringen in de tijd;
verdere hervormingen van het overheidsapparaat;
een houdbare pensioenhervorming;
een kordate activering van langdurig zieken;
een sterker arbeidsmarktbeleid dat mensen begeleidt naar werk.
Solidariteit en verantwoordelijkheid moeten daarbij hand in hand gaan.
3. Een echte fiscale hervorming
De grootste economische uitdaging blijft een grondige hervorming van ons belastingsysteem.
Voor CD&V zouden daarbij vier principes centraal moeten staan:
lagere lasten op arbeid;
minder fiscale uitzonderingen en achterpoortjes;
een eerlijke bijdrage van vermogensinkomsten;
meer stimulansen voor ondernemerschap, innovatie en jobcreatie.
Wie werkt, onderneemt en investeert moet beloond worden. Maar iedereen moet ook op een eerlijke manier bijdragen aan het collectieve project dat onze welvaartsstaat is.
4. Europa moet zichzelf beter beschermen
Ook op Europees niveau moet er een koerswijziging komen.
Europa is te lang naïef geweest tegenover:
China;
Amerikaanse technologiebedrijven;
vormen van oneerlijke internationale concurrentie.
Daarom moeten we sterker inzetten op:
een Europees industriebeleid;
bescherming van strategische sectoren;
wederkerigheid in internationale handel;
strengere voorwaarden voor buitenlandse ondernemingen die toegang willen tot onze markt.
Open markten kunnen enkel werken als de spelregels voor iedereen gelijk zijn.
De weg van het centrum
Voor mij ligt daar vandaag de opdracht van CD&V: een geloofwaardige centristische hervormingspartij zijn die sociaal én budgettair verantwoord beleid voert.
Niet meegaan in een puur saneringsdiscours dat enkel naar besparingen kijkt. Maar evenmin vervallen in een verhaal waarin elke hervorming wordt afgewezen en elke uitdaging wordt opgelost met extra uitgaven.
Tussen die twee uitersten ligt het politieke midden. Geen lauwe compromissen maar een evenwichtige koers die economische verantwoordelijkheid combineert met sociale rechtvaardigheid.
Want wie de toekomst van ons land echt wil beschermen die moet vandaag de moed hebben om te hervormen.
